Eren Yurt Yazdı: “Evveli Buralar Dutluğudu… – Yerel Kültürün Rantsal Dönüşümü ile Liberal Sistemin Özelleştirme Furyası İçinde Bireyciliğin Geldiği Son Nokta: Evlilikte(!) Mola Özgürlüğü
Yerel kültür; her nereye giderseniz kendine has öğeleri, unsurları ve vazgeçilmezi olan folklorik öğeleri müzik, halk oyunu, şiir, türkü, hikâye, fıkra, bilmece, yöresel çalgılar gibi sayısız parçadan oluşmaktadır. Bu alt yapının korunması çok önemlidir. Ana hatları ile aile, soy, mahalle, köy, kasaba gibi ana köşe taşları halkı ve milleti oluşturur.
Devletin de temeli bu kültürdür. Eğer bu kültürü yitirirsek ne olur? Bireyselleşen insan, toplumsal bağı iten bencillikle narsisime giden süreci getirir. Liberal ekonomik sistemin en iyi canlandığı ortamı yaratır. Peki bunu ne ile taçlandırırız? Kentsel Dönüşüm. Tarihi ve kültürel birliktelikleri olan mahallelerde kültürleri ortaklaşan, dokuları olan birkaç katlı evlerde, mutlu olan insanlardan vazgeçip daha çok kar daha modern hayat hayali ile yıkıp yok ettiğiniz alt yapı tabuta çakılan son çivimizdir.
Sonra serbest piyasanın çarkına girince sistem aleyhimize işlemeye başlar ki; hayatımıza enflasyon, özel müteşebbisin malı olan özelleştirdiğimiz kendi kurumlarımızdan önden yüklemeli zamlarla elektrik, doğalgaz gibi temel yaşam girdilerimizi dahi ödeyemeyecek kadar pahalı olur ve işine gelene böyle denilerek zammı yeriz. Bunun dolaylı olarak, zıplayan enflasyonla küresel krizle kira mevzusu olarak da bugün bizim karşımıza geldiğini görüyoruz.
Eğer zamanında bırakınız satsınlar, bırakınız özelleştirsinler, değişiyoruz dönüşüyoruz diyerek sorgusuz sualsiz bu kadar yıkıcı süreci tetiklemeselerdi; piyasayı regle eden Sümerbank, TÜPRAŞ, Yem ve Gübre Fabrikaları, Et ve Süt Kurumu, Şeker Fabrikaları, SEKA, TEKEL daha onlarca tarımsal birliklerle kurumlarla kriz çıkmadan dengelerdik. Piyasa çöküntüye girip kriz derinleşince uluslararası krizlerde peş peşe gelince işine gelen bu kiraya yaşar, işine gelmeyen gider diyen bu narsist sistemin en acımasız yüzünü yaşarız. O iki katlı en üst katı ya da balkonu üzüm asmaları ile samimiyet dolu evlerdeki sohbette söylenen ‘Eveli buralar dutluğudu’ cümlesini duyduğum zamanları hatırlayıp, buruk bir hal alıyorum.
Herkes bu refah gibi sunulan neoliberal sistemin kıyısından köşesinden pay aldı, alıyor, alacak. Burada bunun bireye yansıması hangi noktadadır? Şöyle özetlersek; ahlaki ve kültürel çürüme her gün sabah ve öğlen kuşağı TV programlarında, sosyal medya mecrasında ve en önemlisi toplumun idolü Türk dizileri ile davranış şekline getirilmektedir.
Örneğin; bir ünlümüz evli çiftlerin bazen birbirinden haberli mola verebileceğini, başkasıyla kaçamak yapabilmesi gerektiğini söyleyecek kadar eşini aldatmayı özgürlük olarak liberal moderniteye uygun kılıfla sunabiliyor. Alanya’da ve ülkede mevcut durum aynıdır. Sözün özü;
‘Abdal ata binince bey oldum sanır, şalgam aşa girince yağ oldum sanır.’ Sürç-i lisan ettiysek affola. Hoşçakalın.
